Tình yêu đích thực (Authentic love): Vượt qua cái bẫy chiếm hữu & mộng tưởng lãng mạn

CHÀNG THANH NIÊN: Không ngờ một người rao giảng yêu những người ở gần mình như thầy lại toát ra hơi hướm của chủ nghĩa hư vô! “Tình yêu của con người” gì chứ! Đi ngược với lẽ thường gì chứ! Mớ tư tưởng đó cứ đem quẳng cho lũ chuột cống chuyên uống nước thải đi!!

TRIẾT GIA: Có lẽ cậu đang hiểu nhầm hai điểm trong phần tiền đề của quan điểm này. Thứ nhất, cậu chỉ quan tâm đến đoạn nàng Lọ Lem đi giày thủy tinh kết đôi cùng hoàng tử. Trong khi đó, Adler lại quan tâm tới “mối quan hệ” sau khi câu chuyện kết thúc, tức là sau khi hai người kết hôn.

CHÀNG THANH NIÊN: Mối quan hệ… sau khi kết hôn?

TRIẾT GIA: Vâng. Giả sử họ kết hôn sau khi yêu nhau say đắm thì đó cũng KHÔNG phải đích đến của tình yêu. Hôn nhân là xuất phát điểm mà tình yêu của hai người thực sự được thử thách. Bởi vì cuộc đời thực sẽ tiếp tục hằng ngày kể từ đó.

Ichiro Kishimi, ‘Dám hạnh phúc’

Cảm nghĩ của bạn thế nào sau khi đọc qua đoạn hội thoại trên?

Hầu hết chúng ta lớn lên với niềm tin rằng tình yêu là một “đích đến” — tựa như “chiếc cúp vinh quang” sau những màn rượt đuổi kịch tính. Ta mặc định rằng một khi đã tìm thấy “chân ái” (giống như lúc sắm được chiếc máy ảnh hằng mơ ước/ có được công việc như ý), thì mọi chuyện thế là viên mãn, chẳng cần nỗ lực thêm chi nữa.

Thế nhưng, bất kỳ ai từng trải đều thấu hiểu điều này: kết hôn chưa phải “kết thúc”. Đó mới là lúc câu chuyện thực sự bắt đầu.

Vấn đề là, phần lớn chúng ta không biết phải đóng vai trò ra sao trong giai đoạn này. Ta đánh đồng sự chiếm hữu với tình yêu, bước vào mối quan hệ với tâm thế “tiêu dùng”: “Đối phương có làm mình hạnh phúc không? Có xứng với hình ảnh của mình không? Có khiến mình cảm thấy giá trị hơn không?”. Nói cách khác, ta đối xử với nửa kia hệt như một món hàng xa xỉ — thứ trang sức để nâng tầm vị thế, một công cụ để thỏa mãn sự tiện nghi của bản thân.

Nhưng đó nào phải tình yêu; chỉ là biểu hiện của vị kỷ và lòng tham mà thôi. Mà cơn “đói khát” tâm hồn thì chẳng bao giờ có thể lấp đầy bằng những giá trị ngoại thân cả.

Tình yêu đích thực không phải là “sử dụng” ai đó; nó đòi hỏi bạn phải hiện diện và thấu cảm trọn vẹn cùng họ. Không phải thứ tình yêu “sét đánh” mù quáng, nó là một “nhiệm vụ” bạn tự nguyện gánh vác. Một lựa chọn tỉnh thức, được dẫn lối bởi lòng can đảm và niềm say mê — trong từng giây phút, từng khoảnh khắc.

Tóm tắt nội dung chính

• Tình yêu đích thực có thể ví như việc chăm sóc một nhành hoa dưới đất thay vì hái nó vào bình; nó có nghĩa là thừa nhận quyền tự do của đối phương, để họ được “là chính mình” – thay vì biến họ thành công cụ thỏa mãn cái tôi của bạn.
• Tình yêu chiếm hữu thì mang nặng tính đổi chác, áp đặt điều kiện (“yêu nếu…”) và sợ hãi sự thay đổi; trong khi đó, tình yêu đích thực thì khuyến khích ta chấp nhận con người thật của đối phương và hỗ trợ họ trưởng thành.
• Thay vì xem đối phương như một vật thể có chức năng phục vụ mình (I-It), tình yêu đích thực đòi hỏi sự hiện diện thuần khiết, kết nối giữa hai bản thể độc lập, cùng nhau hướng tới một “yếu tố thứ ba” (mục tiêu, lý tưởng chung).
• Để yêu thương chân thành, cá nhân phải dũng cảm rũ bỏ mong muốn kiểm soát, ngừng thao túng tâm lý và học cách yêu thương thực sự – không chỉ với một đối tượng cụ thể, nhưng với tất cả mọi người.

Tình yêu đích thực là gì?

Con người thường định nghĩa một mối quan hệ dựa trên những gì bản thân nhận về (những rung động rộn ràng, cảm giác an toàn, hay sự công nhận). Thế nhưng, giá trị của tình yêu đích thực lại nằm ở những gì nó cho đi.

Về bản chất, tình yêu là sự thừa nhận tuyệt đối quyền tự do của đối phương. Một lời tự tình đầy bản lĩnh:

“Anh yêu em, nhưng anh không sở hữu em. Em không phải nhân vật phụ trong cuốn phim đời anh; em là nhân vật chính trong câu chuyện của CHÍNH MÌNH.”

Câu chuyện về nhành hoa

Hãy thử hình dung thế này: Bạn đang dạo bước trong vườn và tình cờ bắt gặp một đóa hoa tuyệt mỹ.

• Nếu chỉ dừng lại ở mức “thích”, bạn sẽ hái nó. Bạn mang bông hoa về nhà, cắm vào bình để riêng mình chiêm ngưỡng. Nhưng chính khoảnh khắc bạn chiếm hữu, bạn đã đặt dấu chấm hết cho sự sống của nó. Đóa hoa rồi sẽ héo úa và tàn phai, bởi bạn đã bứng nó khỏi cội nguồn – chỉ để phục vụ cho thú vui nhất thời.
• Còn nếu bạn thực lòng “yêu” quý đóa hoa ấy, bạn sẽ để nó ở lại với đất trời. Bạn tưới nước, che chắn để nó nhận đủ nắng mai. Bạn trân trọng vẻ đẹp của bông hoa mà không mưu cầu biến nó thành vật sở hữu. Bạn khao khát thấy đóa hoa sinh sôi nảy nở, ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với việc bạn không thể “bỏ túi” mang theo bên mình.

Phần lớn những gì con người vẫn huyễn hoặc là “lãng mạn” thực chất cũng giống như hành vi hái hoa thôi. Ta cố “nhào nặn” đối phương sao cho vừa vặn khuôn mẫu/ nhu cầu cá nhân. Để rồi khi nhìn lại, có lẽ ta chẳng hề yêu họ gì cả – chỉ yêu cái cách họ thỏa mãn cái tôi của chính mình mà thôi.

Tình yêu chiếm hữu (Ego love) vs Tình yêu đích thực (Authentic love)

Khởi đầu của tình yêu là để người mình yêu được là chính họ, chứ không phải bóp méo họ để phù hợp với hình ảnh của mình. Nếu không, chúng ta chỉ yêu hình ảnh phản chiếu của chính mình mà ta tìm thấy nơi đối phương.

Thomas Merton

Sự khác biệt giữa hai thái cực này trong đời sống thực tế thường tựu chung lại ở câu hỏi sau đây: Trọng tâm của tình yêu đang xoay quanh cái “Tôi” — hay là cái “Ta”?

Tình yêu chiếm hữu: Một phép tính đổi chác

Tình yêu bản ngã (ego love) luôn đi kèm điều kiện nhất định. Điều bạn ngầm nói với đối phương là: “Tôi sẽ yêu bạn, NẾU…”

• Nếu bạn luôn xinh đẹp.
• Nếu bạn luôn đồng thuận với tôi.
• Nếu bạn khiến tôi “nở mày nở mặt” trước đám đông.

Ví dụ: Một người bạn đời bỗng thấy bất an hoặc khó chịu khi bạn bắt đầu một sở thích mới hay gặt hái thành công trong sự nghiệp. Tại sao? Bởi vì sự trưởng thành của bạn đang đe dọa quyền kiểm soát của họ. Họ chỉ yêu khi bạn còn đủ “vừa vặn” để nằm gọn trong chiếc hộp mà họ định sẵn cho bạn thôi.

Tình yêu đích thực: Một lựa chọn hiện sinh

Ngược lại, tình yêu đích thực thì mang đầy tinh thần hiện sinh: “Tôi yêu con người bạn, DẪU CHO…”

• Dẫu cho bạn có thay đổi.
• Dẫu cho năm tháng lấy đi thanh xuân của bạn.
• Dẫu cho bạn theo đuổi những đam mê chẳng mảy may liên quan đến lợi ích của tôi.

Ví dụ: Một người bạn đời sẵn sàng ủng hộ bạn nắm bắt cơ hội việc làm ở một thành phố khác, vì họ biết điều đó “thắp sáng” tâm hồn bạn — dù rằng lựa chọn ấy có thể khiến mối quan hệ rơi vào cảnh “xa mặt” đầy bất tiện. Họ trân trọng sự thăng hoa của bạn hơn là sự an nhàn của chính mình.

Về phương diện này, tình yêu đích thực đòi hỏi một sự “chết đi” — sự lụi tàn của cái Tôi luôn khao khát làm “cái rốn của vũ trụ.” Khi đó, cá nhân chuyển đổi từ tư duy tính toán (“Tôi sẽ nhận được gì?”) sang lòng hiếu kỳ chân thành. (“Anh/em thực sự là ai?”)

Tình yêu chiếm hữu (Ego love) vs Tình yêu đích thực (Authentic love)

Đọc thêm: Tình yêu vô điều kiện – Khi con người biết yêu thương vượt qua mọi giới hạn

Diện mạo thực sự của tình yêu đích thực

Nếu bóc tách lớp vỏ bọc lãng mạn kiểu Hollywood, vậy tình yêu thực sự trông như thế nào?

Hầu hết các triết gia hiện sinh đều đồng ý ở quan điểm rằng: Tình yêu đích thực không phải một phép màu tự nhiên “nảy nở” từ hư không. Nó là một “công trình” do chính bạn đích thân tạo dựng, dựa trên ba trụ cột sau đây:

1. Độc lập, không chiếm hữu

Họ bước đi cạnh nhau, nhưng mỗi người đều độc lập.

Simone de Beauvoir

Triết gia Simone de Beauvoir từng chỉ ra cái bẫy lớn nhất trong tình yêu: khao khát được “hòa làm một”. Chúng ta thường mơ mộng về hai tâm hồn đồng điệu hòa quyện, nhưng thực tế, điều đó hiếm khi mang lại hạnh phúc bền vững.

Vì sao? Bởi nếu hai người hòa làm một, thì rốt cuộc ai sẽ là người phải “biến mất”?

Thông thường, trong cuộc sáp nhập đó, một người sẽ vô tình sở hữu hoặc “nuốt chửng” người kia.

Với Beauvoir, tình yêu không phải một cuộc thâu tóm, nhưng là hai thực thể tự do cùng đồng hành với nhau.

Bạn duy trì các “dự án” của riêng mình — sự nghiệp, đam mê, thế giới quan — đồng thời tôn trọng việc đối phương cũng có một “khoảng trời” nội tâm bí ẩn mà bạn không bao giờ có thể chiếm hữu hoàn toàn. Thay vì cố gắng “giải mã” hay kiểm soát, bạn đơn giản tôn trọng và bước đi cùng họ.

Tình yêu là sự bộc lộ của bản ngã thông qua việc hiến dâng chính mình và làm giàu cho vũ trụ.

Simone de Beauvoir, ‘Giới tính thứ hai’

2. Mối quan hệ “Tôi-Người” (I-Thou)

Để hiểu sâu hơn, ta có thể nhìn qua lăng kính của Martin Buber, người đã phân loại các mối quan hệ thành hai hình thức như sau:

• Tôi – Nó (I-It): Cách ta tương tác với đồ vật theo giá trị sử dụng (vd: dùng máy nướng để làm bánh mì).
• Tôi – Người (I-Thou): Cách ta kết nối giữa hai bản thể. Không vụ lợi, không toan tính chức năng. Ta đến với đối phương bằng toàn bộ con người chân thật của mình.

Giờ thì, hãy thử hình dung viễn cảnh sau đây. Khi đối phương đi làm về, bạn có thể phản ứng theo hai kiểu như sau:

• “Tôi – Nó”: “Anh đón con chưa?” hay “Tối nay ăn gì?” (bạn vô tình xem họ như người phục vụ)
• “Tôi – Người”: Bạn nán lại một nhịp để nhìn sâu vào mắt đối phương, nhận ra nét mệt mỏi sau một ngày dài, và kết nối với con người đang đứng trước mặt bạn, trước khi buông lời đòi hỏi.

Tình yêu đích thực đòi hỏi một sự chuyển đổi từ quan hệ giao dịch sang kết nối—thừa nhận sự phức tạp và phẩm giá vốn có của đối phương, mà không quan tâm đến việc họ có thể làm gì cho bạn.

Khi hai con người tương tác với nhau trong tấm chân tình, Thượng đế chính là “nguồn sinh khí” kết nối họ với nhau.

Martin Buber

3. Yếu tố “thứ ba” (Mục tiêu chung)

Một mối quan hệ sẽ trở nên cực kỳ mong manh nếu hai bên chỉ biết nhìn chằm chằm vào nhau. Nếu anh coi em là “cả thế giới” (và ngược lại), chúng ta sẽ sớm “bóp nghẹt” đối phương – biến nhau thành “thần tượng” để sùng bái.

Nhưng suy cho cùng, chẳng con người bằng xương bằng thịt nào đủ sức gánh vác áp lực của việc phải làm “thượng đế” trong lòng ai khác cả.

Do đó, tình yêu bền vững đòi hỏi một “yếu tố thứ ba” — một mục đích chung nằm ngoài cái tôi của hai bên. Đó có thể là đức tin, lý tưởng sống, hay những dự án chung (vd: nuôi dạy con cái, cống hiến cho cộng đồng, sáng tạo nghệ thuật, v.v…)

Sợi dây liên kết này chính là yếu tố mang lại sự ổn định và bao dung. Nó cho phép hai người thốt lên rằng:

“Chúng ta khác biệt, ai cũng có khiếm khuyết, nhưng chúng ta gắn kết bởi một mục đích lớn lao hơn mà cả hai đang cùng vun đắp.”

Tình yêu không phải là nhìn nhau – mà là cùng nhau nhìn về một hướng.

Antoine de Saint-Exupéry

Tình yêu chân thật

Đọc thêm: Tính đích thực (Authenticity) – “Sống” chân thực giữa lòng thế giới hỗn độn

Vì sao nhiều người không thể yêu thương chân thực?

Có một quan niệm sai lầm rằng yêu thương là chuyện mang tính “bản năng”, chẳng có gì khó cả. Thế nhưng thực tế, con người thường xuyên bị mắc kẹt trong những mối quan hệ đầy rẫy mệt mỏi, sự kiểm soát và oán hờn ngấm ngầm.

Nguyên nhân sâu xa thường xuất phát từ một “cái Tôi” thiếu chín chắn, biểu hiện qua ba hình thái độc hại như sau:

“Kẻ độc tài” trong lốt nạn nhân (Thao túng bằng sự yếu đuối)

Bạo hành không chỉ là những lời la hét hay nắm đấm. Thực tế, có một hình thức kiểm soát âm thầm và độc hại hơn nhiều: biến sự yếu đuối thành vũ khí.

Tôi từng biết một người quen thân có thói quen xấu như vậy. Mỗi khi xung đột xảy ra, thay vì đối thoại thẳng thắn, họ lập tức lui về sắm vai “người bị hại”. Họ đào xới lại những tổn thương cũ chẳng liên quan gì đến câu chuyện hiện tại, buông những câu tự hạ thấp bản thân như: “Chắc tại tôi ngu ngốc nên mới thế…” cốt để ép mọi người phải chuyển từ tranh luận sang “dỗ dành”. Trong giây phút đó, họ biến cảm xúc của những người thân yêu thành “con tin” cho sự yếu đuối của chính mình.

Chừng nào bạn còn tìm cách thao túng đối phương, chừng đó bạn chưa thể yêu thương họ chân thành.

Đừng lừa dối chính mình. Kẻ tự nói dối bản thân và lắng nghe lời dối trá đó sẽ không thể phân biệt được sự thật ở bên trong và xung quanh; hệ quả là anh ta sẽ đánh mất sự tôn trọng đối với bản thân và người khác. Khi không được tôn trọng, anh ta sẽ ngừng yêu thương; để chiếm hữu mà không có tình yêu, anh ta sẽ buông mình theo những đam mê và thú vui thô tục, và chìm đắm vào thú tính của các thói hư tật xấu. Tất cả đều xuất phát từ việc liên tục nói dối người khác và chính mình.

Fyodor Dostoevsky, ‘Anh em nhà Karamazov’

“Lớp vỏ” bất an (Tình yêu mang tính đổi chác)

Địa ngục là gì ư? Tôi cho rằng nó chính là nỗi khổ của việc không thể yêu thương.

Fyodor Dostoevsky

Không ít lần, ta bước vào một mối quan hệ với tâm thế “rỗng tuếch”, mải miết tìm kiếm ai đó để khỏa lấp những khoảng trống sâu bên trong mình. Ta dùng đối phương như “điểm tựa” cho lòng tự trọng mong manh, hoặc lợi dụng họ để mưu cầu sự chú ý, địa vị và vật chất.

Đây thuần túy là tư duy trao đổi. Bạn nào có yêu thương đối phương đâu; bạn chỉ đang sử dụng họ để thỏa mãn sự thiếu hụt của bản thân thôi.

Đọc thêm: Cái tôi trưng bày – Vì sao “sống thật” trên mạng xã hội là điều bất khả thi?

Tâm lý “Đứa trẻ vị kỷ”

Nhiều người thất bại trong tình yêu đơn giản vì họ… từ chối trưởng thành. Họ mang theo tâm thế của một “đứa trẻ được nuông chiều” — luôn mặc định thế giới phải xoay quanh mình: “Nếu anh yêu em, anh phải tự hiểu vì sao em giận chứ, cần gì em phải nói ra.” Về bản chất, nó là lý lẽ của đứa trẻ mong đợi cha mẹ phải đoán ý để hầu hạ.

Vấn đề là, đối phương không phải mẹ của bạn; họ cũng chẳng nợ nần gì bạn cả.

Để chạm tới tình yêu đích thực, chúng ta phải can đảm chịu trách nhiệm cho hạnh phúc của chính mình, thay vì cưỡng ép người khác phải “cung phụng” ta.

Với phần lớn mọi người, tình yêu có nghĩa là, ‘Bạn phải làm những gì tôi muốn.’ Không, tình yêu có nghĩa là họ có thể làm những gì họ muốn, và chúng ta vẫn yêu thương họ.

Sadhguru

Những tác nhân cản trở tình yêu đích thực

Tình yêu chân thật

Thực hành tình yêu đích thực: Từ lý thuyết đến trái tim

1. Hiện diện thuần khiết

Triết gia Gabriel Marcel cho rằng, con người thường quá bận tâm đến những lo âu của cái tôi cá nhân, đến mức chẳng còn lấy khoảng trống nào dành cho người khác. Ngay cả khi lắng nghe đối phương, thực chất ta cũng chỉ đang chực chờ đến lượt mình lên tiếng.

Tâm hồn chúng ta có thể ví như một căn phòng vậy. Để đón ai đó vào ngồi xuống cạnh mình, bạn buộc phải dọn dẹp bớt các “đồ đạc” ngổn ngang – ở đây chính là các thành kiến và ích kỷ lâu năm.

Tình yêu cũng thế. Khi ở bên người thương, hãy đặt điện thoại xuống, tạm gác cái tôi sang bên, và gửi đến họ một thông điệp (bằng lời nói hoặc hành động của bạn):

“Có anh/em ở đây rồi. Anh/em đang không cố gắng phán xét hay sửa chữa em/anh. Anh/em chỉ đơn giản muốn mở lòng đón nhận trọn vẹn sự hiện diện của em/anh.”

Đọc thêm: Bạn đang sống hay tồn tại? Khoảng cách giữa “sinh tồn” và “hiện hữu”

Gabriel Marcel – Tính liên chủ thể (Intersubjectivity) & Hiện diện tương hỗ (Reciprocal Availability)

2. Lựa chọn “Tình yêu hành động” thay vì “Tình yêu mộng tưởng”

Tình yêu mộng tưởng khiến ta bị “ảo ảnh” về một tương lai hoàn mỹ, lấp lánh như phim ảnh. Ngược lại, tình yêu hành động là yêu thương đối phương như một con người “bằng xương bằng thịt” — một người thức dậy với hơi thở chẳng mấy thơm tho, thỉnh thoảng quên rửa chén, và đôi khi có những âu lo vô cớ.

Để yêu thương đích thực, ta phải đủ kiên nhẫn tham gia vào những cuộc đối thoại “khó nuốt”, sẵn sàng xắn tay áo làm những việc chẳng mấy vẻ vang (vd: dọn dẹp một “bãi chiến trường” cảm xúc, hay khoan dung với những lỗi lầm lặp đi lặp lại) mà không cần đến một tràng pháo tay tán thưởng nào.

Tình yêu mộng tưởng thì khát khao hành động tức thì và có người chứng kiến. Thậm chí, nó có thể đi xa đến mức hy sinh cả mạng sống, miễn là không kéo dài và kết thúc sớm – giống như trên sân khấu, có khán giả xem và tán thưởng vậy. Trong khi đó, tình yêu chủ động đòi hỏi nỗ lực và sự nhẫn nại; đối với một số người, có lẽ đó là cả một môn khoa học.

Fyodor Dostoevsky

3. Rũ bỏ mọi kỳ vọng

Yêu thương nghĩa là dấn thân không chút do dự, là trao hiến trọn vẹn. Tình yêu là một hành động của đức tin, và ai ít đức tin thì cũng ít yêu thương.

Erich Fromm

Bạn không thể thấu hiểu ai đó nếu đã tự dựng lên quanh mình một bức tường “thành kiến” kiên cố. Hãy ngừng cố gắng “quản lý” mối quan hệ theo một kế hoạch định sẵn – để bắt đầu học cách nhìn nhận con người thật của nhau.

Khi bạn dám mở lòng và bộc lộ sự yếu đuối của chính mình, bạn cũng đồng thời đang mời gọi đối phương đáp lại tương tự.

Nếu chúng ta tỉnh thức, nếu chúng ta yêu thương, chúng ta cũng là vô minh, chúng ta cũng là đau khổ, và không có lý do để kìm nén bất cứ điều gì cả.

Thích Nhất Hạnh

4. Yêu thương không cần “đích ngắm”

Tình yêu thực chất không phải cảm xúc dành riêng cho một đối tượng cụ thể; thực tế, nó là một trạng thái “hiện hữu”. Một phong cách sống.

Nếu bạn nói, “Tôi chỉ yêu mình bạn,” đó không phải là tình yêu, mà chỉ là sự bám chấp. Nếu người đó rời đi hoặc qua đời, tình yêu của bạn sẽ sụp đổ theo.

Tình yêu đích thực giống như ánh sáng đèn vậy. Một ngọn đèn thì chẳng bao giờ kén chọn rằng, “Tôi chỉ chiếu sáng riêng cái bàn này thôi”. Nó đơn giản là cứ thế tỏa rạng.

Để yêu thương chân thành, hãy nỗ lực trở thành một con người tràn đầy tình yêu trong mọi ngóc ngách của cuộc sống – qua việc:

• Tử tế với người phục vụ bàn.
• Kiên nhẫn với người lạ trên đường.
• Và trên hết, luôn dịu dàng với chính bản thân mình.

Bằng cách nuôi dưỡng sự “giàu có” ấy trong nội tâm, bạn sẽ có thể tự nhiên mang nó vào mối quan hệ – như một món quà, thay vì phải “chắp tay” nài nỉ đối phương tạo ra nó cho bạn.

Tình yêu thì chẳng liên quan gì đến người khác cả. Nó đến từ chính bạn. Một triết lý sống. Về cơ bản, nó có nghĩa là bạn khiến cho cảm xúc của mình trở thành một khoảng trời ngọt ngào. Nếu một người thân yêu đi du lịch đến quốc gia khác, liệu bạn vẫn còn yêu họ không? Có chứ. Nếu họ qua đời, liệu bạn vẫn yêu thương họ không? Có chứ. Ngay cả khi người thân không còn bên bạn nữa, bạn vẫn có thể yêu thương họ. Vậy thì, tình yêu là gì? Nó là một phẩm chất từ nội tại. Bạn chỉ sử dụng đối phương như công cụ để ‘mở khóa’ một thứ luôn có sẵn bên trong bạn.

Sadhguru

Tình yêu chân thật

Lời kết: Hòa mình vào “dòng sông” nhân loại

Nhiều người thường lầm tưởng rằng đích đến của tình yêu là xây dựng một pháo đài kiên cố, nơi hai tâm hồn đóng kín cửa và tuyên bố với thế giới: “Chỉ cần hai ta là đủ.”

Nhưng đó là một kiểu tình yêu nhỏ bé đầy sợ hãi. Tình yêu đích thực thì chẳng bao giờ ngăn cách bạn với thế gian; ngược lại, nó “mở toang tâm hồn” để bạn sẵn sàng đón nhận vạn hữu.

Văn sĩ Nhật Bản Shūsaku Endō, trong kiệt tác Bên dòng sông Hằng, từng viết về một “dòng sông nhân loại” — dòng chảy âm thầm của những giằng xé, nỗi đau và hy vọng kết nối mọi kiếp người.

“Tất cả mọi người, mỗi người mang theo gánh nặng riêng của mình, đang cầu nguyện bên dòng sông sâu này. Tôi tin rằng dòng sông ôm lấy tất cả những người này và mang họ đi… Và tôi là một phần của dòng sông đó.”

Khi bạn thực lòng yêu ai đó – khi bạn lặng lẽ quan sát những vết thương/ sự mong manh của họ mà không buông lời phán xét, chính là lúc bạn đang học cách yêu thương đồng loại. Bạn sẽ ý thức được rằng: sự yếu đuối của người bạn đời cũng chính là nỗi niềm đang hiện hữu bên trong người hàng xóm, nơi một kẻ lạ mặt trên đường, thậm chí ở cả những “kẻ thù” bạn từng đối đầu.

Vậy nên, lời nhắn nhủ cuối cùng tôi muốn dành cho bạn là: Hãy can đảm rũ bỏ chiếc “giày thủy tinh” đi.

Hãy quên hết mọi câu chuyện cổ tích về sự chiếm hữu hay những ảo mộng viển vông – để thay vào đó mạnh dạn bước xuống “dòng sông” cuộc đời.

Hãy sải bước song hành cùng những người bạn thương yêu, không phải để nắm giữ hay sở hữu, mà để cảm nhận phép màu vĩ đại rằng: Sự hiện diện của họ trên cõi đời này, tự thân nó đã là một điều vô cùng kỳ diệu rồi.

Có thể bạn quan tâm:

• Bước nhảy của đức tin (Leap of faith): Khi trực giác chiến thắng lý trí
• Khủng hoảng hiện sinh: Ánh sáng hy vọng giữa “vực thẳm” cuộc đời
• Khủng hoảng tâm linh: Đi tìm ánh sáng giữa “Đêm đen của linh hồn”
• 55 câu hỏi hiện sinh: Khám phá & chiêm nghiệm các chiều kích của kiếp người
• 84 câu nói hay về tình yêu thương vô điều kiện: Hạt giống ‘nuôi dưỡng’ tâm hồn